Tsjechische wijnwetgeving — officiële wijngebieden
Peildatum: 3 augustus 2026.
Tsjechië telt 2 wijnregio's (Morava en Čechy) met 6 subregio's en 10 V.O.C.-appellaties.
Bronnen: Vinařský fond, SZPI en Wine of Czech Republic (2023). Totaal: ca. 17.735 ha wijngaarden, 383 wijndorpen, 1.313 wijngaarden en ca. 14.089 wijnbouwers.
1. Classificatiesysteem (EU-geharmoniseerd)
| Aanduiding | Niveau | Omschrijving | Vereiste |
|---|
| V.O.C. (Víno originální certifikace) | Hoogste | Wijn met Originele Certificatie | Vergelijkbaar met Franse AOC, streektypisch, strenge controle |
| Jakostní víno s přívlastkem (CHOP) | Kwaliteit | Kwaliteitswijn met predicaat (PDO) | Kabinet t/m výběr z cibéb, geen suikertoevoeging |
| Jakostní víno (CHOP) | Kwaliteit | Kwaliteitswijn (PDO) | Min. 15 °NM, odrůdové of známkové |
| Zemské víno (CHZO) | Regionaal | Landwijn (PGI) | Min. 14 °NM, moravské of české zemské víno |
| Víno bez původu | Basis | Wijn zonder herkomst | Voorheen tafelwijn, geen geografische beperking |
2. De 2 wijnregio's (vinařské oblasti) en 6 subregio's
| Regio / subregio | Oppervlakte / ligging | Kenmerken |
|---|
| MORAVA (Moravië) — wijnregio | 17.025 ha (96%) | 4 subregio's, 308 wijndorpen, 1.142 wijngaarden |
| Znojemská vinařská podoblast | Westelijk Moravië | Volle, kruidige witte wijnen, invloed van de rivieren Dyje/Jevišovka |
| Mikulovská vinařská podoblast | Pálava-heuvels | Kalksteen en löss, minerale wijnen met uniek karakter |
| Velkopavlovická vinařská podoblast | Centraal Moravië | Hart van de rode wijnproductie, zandige bodems |
| Slovácká vinařská podoblast | Grens Slowakije/Oostenrijk | Diverse terroirs, rijk folklore-erfgoed |
| ČECHY (Bohemen) — wijnregio | 710 ha (4%) | 2 subregio's, 75 wijndorpen, 171 wijngaarden |
| Mělnická vinařská podoblast | Rond Mělník | Karel IV importeerde hier Pinot Noir uit Bourgondië |
| Litoměřická vinařská podoblast | Rond Litoměřice | Basaltbodems, minerale tonen |
3. Jakostní víno s přívlastkem — kwaliteitspredicaten
| Predicaat (přívlastek) | Minimum suikergehalte | Omschrijving |
|---|
| Kabinetní víno (Kabinett) | 19 °NM | Lichte, droge wijnen |
| Pozdní sběr (Late harvest) | 21 °NM | Droge of halfdroge kwaliteitswijnen |
| Výběr z hroznů (Druivenselectie) | 24 °NM | Volle, extractieve wijnen, soms hoger restsuikergehalte |
| Výběr z bobulí (Bessenselectie) | 27 °NM | Halfzoete tot zoete wijnen, lang gerijpte druiven |
| Ledové víno (IJswijn) | 27 °NM, oogst ≤ -7 °C | Zeer zoete wijn, bevroren druiven geperst |
| Slámové víno (Strowijn) | 27 °NM (of 32 °NM na 2 mnd) | Druiven min. 3 maanden gedroogd op stro |
| Výběr z cibéb (Rozijnenselectie) | 32 °NM | Zeer extractief en zoet, druiven vaak gerozijnd |
| Víno originální certifikace (V.O.C.) | Variabel | Streektypisch, strengste kwaliteitscategorie |
°NM = Normalizovaný moštoměr: kg natuurlijke suiker per 100 liter most.
4. V.O.C. — Víno originální certifikace (appellaties)
| V.O.C.-appellatie | Subregio | Typische druivenrassen / kenmerken |
|---|
| V.O.C. Znojmo | Znojemská | Ryzlink rýnský, Veltlínské zelené, Sauvignon |
| V.O.C. Mikulov | Mikulovská | Ryzlink rýnský, Pálava, Rulandské bílé |
| V.O.C. Modré Hory | Velkopavlovická | Frankovka, Svatovavřinecké, rode wijnen |
| V.O.C. Blatnice | Slovácká | Ryzlink rýnský, Rulandské šedé |
| V.O.C. Čejkovice | Velkopavlovická | Diverse soorten, historisch wijnstadje |
| V.O.C. Velké Bílovice | Velkopavlovická | Grootste wijngemeente (777 ha) |
| V.O.C. Dolní Kounice | Znojemská | Historische wijnkelders |
| V.O.C. Pálava | Mikulovská | Kalksteenheuvels, minerale wijnen |
| V.O.C. Mělník | Mělnická | Rulandské modré (Pinot Noir) |
| V.O.C. Litoměřice | Litoměřická | Basaltbodems |
V.O.C. is vergelijkbaar met de Franse AOC, Italiaanse DOC of Oostenrijkse DAC — met nadruk op terroir en authenticiteit.
5. Grootste wijngemeenten (2023)
| Wijngemeente | Oppervlakte wijngaarden | Subregio |
|---|
| Velké Bílovice | 777 ha | Velkopavlovická |
| Valtice | 586 ha | Mikulovská |
| Mikulov | 517 ha | Mikulovská |
| Čejkovice | 505 ha | Velkopavlovická |
| Dolní Dunajovice | 434 ha | Mikulovská |
| Novosedly | 433 ha | Mikulovská |
| Velké Pavlovice | 368 ha | Velkopavlovická |
| Vrbovec | 350 ha | Slovácká |
| Sedlec | 315 ha | Mikulovská |
| Mělník | 110 ha | Mělnická (Bohemen) |
| Most | 68 ha | Litoměřická (Bohemen) |
6. Belangrijkste druivenrassen
| Druivenras (Tsjechisch) | Type | Kenmerken |
|---|
| Veltlínské zelené (Grüner Veltliner) | Wit | Meest geplant, frisse wijnen |
| Ryzlink vlašský (Welschriesling) | Wit | Populair, fruitig-bloemig |
| Ryzlink rýnský (Riesling) | Wit | Edele druif, typisch voor V.O.C. Znojmo |
| Müller-Thurgau | Wit | Aromatisch, vroeg rijpend |
| Rulandské bílé (Pinot Blanc) | Wit | Elegante witte wijnen |
| Rulandské šedé (Pinot Gris) | Wit | Volle, rijke wijnen |
| Pálava | Wit | Tsjechische kruising (Tramín × Müller-Thurgau), aromatisch |
| Chardonnay | Wit | Internationale klassieker |
| Sauvignon | Wit | Frisse, kruidige wijnen |
| Tramín červený (Gewürztraminer) | Wit | Intens aromatisch, kruidig |
| Frankovka (Blaufränkisch) | Rood | Belangrijkste rode druif |
| Svatovavřinecké (St. Laurent) | Rood | Zachte, elegante rode wijnen |
| Rulandské modré (Pinot Noir) | Rood | Historisch in Mělník (Karel IV) |
| Zweigeltrebe (Zweigelt) | Rood | Oostenrijkse kruising, populair |
| Cabernet Sauvignon | Rood | Internationale klassieker |
7. Tsjechische druivenkruisingen
| Kruising | Type | Ouders / kenmerken |
|---|
| Pálava | Wit | Tramín × Müller-Thurgau, 1977, Josef Veverka |
| Aurelius | Wit | Seyve-Villard × Müller-Thurgau |
| André | Rood | Frankovka × St. Laurent, Mikulov 1980 |
| Neronet | Rood | Complexe kruising, donkere kleur, genoemd naar Nero |
| Cabernet Moravia | Rood | Cabernet × Zweigelt, Moravische stijl |
| Cerason | Rood | St. Laurent × Blauer Portugieser |
| Laurot | Rood | St. Laurent × Merlot |
